अष्ट्रेलिया र इन्डोनेसियाले एक ऐतिहासिक सुरक्षा सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेका छन्, जसले आपसी सहकार्यलाई गहिरो बनाउन र बढ्दो क्षेत्रीय सुरक्षा चुनौतीहरूको सामना गर्न नयाँ बाटो खोल्दैछ। यस सम्झौतामा अष्ट्रेलियाका प्रधानमन्त्री Anthony Albaneseले “महत्वपूर्ण माइलस्टोन” को रूपमा सम्बोधन गरेका छन्। यो घोषणा १२ नोभेम्बर, २०२५ को दिन सिड्नीमा भएको एक पत्रकार सम्मेलनमा गरिएको थियो, जसमा प्रधान मन्त्री अल्बानिज र इन्डोनेसियाका राष्ट्रपति प्रभोवो सुबियान्तो एकैसाथ अष्ट्रेलियाली Navy ship,, HMAS Canberra’s deck मा उपस्थित थिए।
यो नयाँ सम्झौताले पहिलेका सम्झौताहरू जस्तै २००६ को Lombok Treatyमा आधारित छ र अष्ट्रेलियाको व्यापक क्षेत्रीय सुरक्षा लक्ष्यसँग मेल खान्छ। सम्झौताले दुवै देशलाई सुरक्षा र रक्षा मामिलामा नियमित रूपमा परामर्श गर्न प्रतिबद्ध बनाउँछ। साथै, यो सम्झौताले सुरक्षा खतराको अवस्थामा दुवै देशलाई संयुक्त सैनिक प्रतिक्रिया विचार गर्ने र एकल कार्यहरू लिने लागि प्रतिबद्ध बनाउँछ।
यो सम्झौताले २०२६ को जनवरीमा जकार्तामा औपचारिक रूपमा हस्ताक्षर गरिनेछ र यसमा दुवै देशलाई सुरक्षा मामिलामा नियमित परामर्श गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरिएको छ। यस सम्झौतामा दुवै देशलाई “नकरात्मक चुनौतीहरू” वा “साझा सुरक्षा चासोहरू” को घटनामा एक अर्कासँग परामर्श गर्ने र एकतर्फी वा संयुक्त प्रतिक्रिया विचार गर्ने आवश्यकताको उल्लेख गरिएको छ।
प्रधानमन्त्री Albaneseले आफ्नो सम्बोधनमा सम्झौताका महत्त्वको बारेमा चर्चा गर्दै भने, “अष्ट्रेलियाको इन्डोनेसियासँगको सम्बन्ध मित्रता, विश्वास, आपसी सम्मान र हाम्रो क्षेत्रको शान्ति र स्थिरतामा साझा प्रतिबद्धता आधारित छ। यो सम्झौता दुवै राष्ट्रका लागि यो सम्झौतामा सहमत हुने उत्तम तरिका हो – शान्ति र स्थिरतालाई सुनिश्चित गर्न सँगै कार्य गर्नु हो।”
यो सम्झौता क्षेत्रीय सुरक्षा चुनौतीहरूको सामना गर्दै अष्ट्रेलिया र इन्डोनेसियाबीचको बढ्दो रक्षा सहकार्यको एक महत्त्वपूर्ण कदम हो। यो सम्झौताले अष्ट्रेलिया र इन्डोनेसियाको बढ्दो सहयोगलाई प्रबल बनाउने छ। यसको उद्देश्य कुनै पनि सुरक्षा संकटको अवस्थामा दुवै देशको सहकार्यलाई मजबुत बनाउन र शान्ति र स्थिरताको सुनिश्चितता गर्न मिलेर काम गर्नु हो।
इन्डोनेसिया यसको रणनीतिक स्थान र बढ्दो आर्थिक प्रभावको साथ, अष्ट्रेलियाका लागि एक महत्वपूर्ण साझेदार बनिरहेको छ। यस सम्झौतासँगै दुवै राष्ट्र एक अर्कालाई सुरक्षित राख्नको लागि एकसाथ काम गर्न प्रतिबद्ध छन्।
अष्ट्रेलिया र इन्डोनेसियाबीचको सुरक्षा सहकार्यको इतिहास लामो र उतारचढावपूर्ण छ। १९९५ मा अष्ट्रेलियाका प्रधानमन्त्री Paul Keating र इन्डोनेसियाका राष्ट्रपतिSuhartoको नेतृत्वमा दुवै देशले पहिलो सुरक्षा सम्झौता गरेका थिए। यद्यपि, यस सम्झौताले १९९० को दशकको अन्त्यमा बाली बम विस्फोटको घटनामा इन्डोनेसियाले आक्रमक कदम चाल्न थाल्यो र यो सम्झौता अस्थायी रूपमा रद्द गरियो।
त्यसपछि, अष्ट्रेलिया र इन्डोनेसियाबीचको सम्बन्धलाई पुनर्निर्माण गर्ने प्रयास जारी राखिएको छ र २००६ मा Lombok Agreementले यी दुई देशहरूको रक्षा सहकार्यलाई विस्तार गर्ने मार्ग खोलेको थियो। यो नयाँ सम्झौताले सोही सहकार्यलाई अझ बढी सुदृढ गर्दै दुई देशका बीच सुरक्षा सहकार्यको क्षेत्रमा नयाँ आयाम थप्ने वताईएको छ।
इन्डोनेसियाका राष्ट्रपति प्रभोवो सुभियान्तोले यो सम्झौतालाई एक “राम्रा छिमेकी” को नीति मान्दै यसलाई दुई राष्ट्रको सुरक्षा वृद्धि र ग्यारेन्टीका लागि एक महत्त्वपूर्ण कदमको रूपमा वर्णन गरे। उनले थपे, “राम्रा छिमेकीहरू एक अर्कालाई संकटका समयमा सहयोग गर्छन्, र इन्डोनेसियाली संस्कृतिमा हामी भन्न सक्छौं: ‘जब हामी आपतमा परेका छौं, तब हाम्रो छिमेकीले मात्र हामीलाई सहयोग गर्छ।'”
यो सम्झौता इन्डोनेसियाका लागि अझ ठूलो विश्वव्यापी प्रभावको शुरुआत हो। इन्डोनेसिया २०५० सम्ममा संसारको चौथो ठूलो अर्थतन्त्र बन्ने मार्गमा अघि बढिरहेको छ, र यस रणनीतिक साझेदारीले अष्ट्रेलियासँगको समन्वयलाई सुदृढ गर्दै दुबै देशलाई क्षेत्रीय र विश्वव्यापी सुरक्षा र आर्थिक स्थिरतामा अझ मजबुत भूमिका निभाउन मद्दत गर्नेछ।
सम्झौतामा दुवै राष्ट्रले सुरक्षा क्षेत्रमा अझ गहिरो सहकार्य गर्ने र आगामी चुनौतीहरूमा एकसाथ काम गर्ने प्रतिबद्धता जनाएका छन्। आगामी वर्षको प्रारम्भमा जकार्तामा यस सम्झौतामा औपचारिक हस्ताक्षर गरिने छ, र यो सम्झौता अष्ट्रेलिया र इन्डोनेसियाबीचको नयाँ युगको शुरुआत हुनेछ।
अष्ट्रेलिया र इन्डोनेसियाबीचको यो ऐतिहासिक सुरक्षा सम्झौताले दुवै देशको द्विपक्षीय सम्बन्धलाई मजबुत बनाउने छ र यस क्षेत्रको शान्ति र सुरक्षा सुनिश्चित गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्नेछ।
